نام ابلّه دربارهء نام ابلّه كه در مآخذ عربى به همين‌صورت آمده گفته‌ها مختلف است . خاورشناسان معمولا اصل آن را Apologos يونانى مىدانند كه در كتابهاى عربى به شكل ابلّه درآمده . لوسترانج هم در كتاب خود Lands of the Easterns Califate كه به بلدان الخلافة الشرقية به عربى ترجمه شده است آن را به همين‌گونه شناسانده است « 1 » . چنين مىنمايد كه اين نظر از آنجا سرچشمه گرفته است كه اين نام به همين‌صورت آپولوگوس در سفرنامهء نيارخوس دريانورد يونانى ، كه بدان اشاره رفت ، آمده . آنچه چنين گمانى را برانگيخته يكى قدمت آن نام براى ابلّه است نسبت به آنچه در مآخذ عربى اسلامى آمده ، و ديگر همسان بودن ابلّه و Apologos است . ولى با كمى تأمّل مىتوان دريافت كه اين نظر را نمىتوان پايهء درستى براى اين نامگذارى دانست زيرا به طورى كه در همان سفرنامه آمده اين بندر ابله در هنگامى كه نيارخوس آن را ديده بندرى معتبر و معروف و به گفته او انبار بازرگانيهاى خليج‌فارس بوده و نام و آوازه‌اى داشته است و جاى متروك و بىنام‌ونشانى نبوده كه نيارخوس بر آن نامى نهاده باشد و مردم آنجا هم كه منتظر چنين نامگذارى بوده‌اند همان را با همان تلفظ يونانى به كار برده باشند ، تا پس از قرنها كه اعراب بدين‌منطقه راه يافته‌اند آپولوگوس را به ابلّه برگردانده باشند . اين فرض هم كه نام قديم اين بندر با آمدن نيارخوس و نهادن اين نام بر روى آن تغيير يافته ، و اين نام جديد به سرعت ، هم در اين بندر ، و هم در همه بنادر و مراكز بازرگانى آن عصر كه با اين بندر در رابطه بوده و نام آن را مىدانسته‌اند جاى نام قديم را گرفته و از نام قديم آن هيچ اثرى باقى نمانده باشد ، خردپذير نيست . آنچه خردپذير مىنمايد و واقعيتها هم همواره بر همان روال جريان يافته و مىيابد اين است كه نيارخوس هم مانند همه جهانگردان و مسافران ديگر نام اين بندر را به همان‌گونه كه از اهل محل شنيده ، در يادداشتهاى خود نوشته ، منتها با تلفظ و خط يونانى خود كه به صورت

--> ( 1 ) . لسترانج ، بلدان الخلافة . . . ، ص 68 .